Maurits Kuypers: Duitsland zit op hete kolen

Het ging er maandag hard aan toe op het ministerie van Energie en Economische Zaken. Minister Sigmar Gabriel had de energieconcerns, uitgenodigd voor een 'ernstig gesprek'. Ze moeten de minister uit de brand helpen. De komende zes jaar moet een aantal kolencentrales sluiten, anders worden de klimaatdoelen niet gehaald: 40% minder CO2-uitstoot in 2020 dan in 1990.

Het gaat ‘maar’ om een reductie van 22 miljoen ton CO2, op een totaal van 341 miljoen ton. Dat moet voor de energiereuzen toch mogelijk zijn. Het gaat hoogstens om zo’n 10 op de 500 centrales. En het leuke is, zo hield Sigmar Gabriel de concerns voor, het hoeft jullie helemaal niet zo veel te kosten.

Duitsland heeft nu namelijk teveel stroom. Om precies te zijn ligt de gemiddelde vraag bij ongeveer 81 gigawatt per uur, terwijl de maximale capaciteit bij 190 gigawatt ligt. Als Eon, RWE, Vattenfall en ENBW nu wat aanbod weghalen, dan gaan de groothandelsprijzen voor stroom omhoog, en daarmee ook het rendement van de resterende centrales.

Pijnlijk voor RWE

Over dat verhaal zijn de energieconcerns niet echt enthousiast. Sommigem van hen staan nu al voor de rechter omdat ze van de ene op de andere dag te horen kregen dat ze moesten stoppen met kernenergie. Nu komt daar nog de sluiting van de kolencentrales bij. Vooral voor RWE een pijnlijke aangelegenheid, omdat zij naast centrales ook veel bruinkolenmijnen in Duitsland hebben (Vattenfall heeft zijn mijnen te koop staan).

De grote stroomproducenten voelen zich gemangeld door Berlijn. Van de ene kant zien ze hun marktaandeel slinken door de subsidies voor windmolens en zonnepanelen. Aan de andere kant worden ze gedwongen onrendabele centrales open te houden omdat anders de stabiliteit van het stroomnet in gevaar komt. Zij willen daarom van Gabriel een vergoeding hebben als ze tot sluiting worden gedwongen, met de Nederlandse RWE-topman Peter Terium voorop.

Het ging er hard aan toe maandag. Sigmar Gabriel (links) moet onder meer industrievoorzitter Grillo (rechts) tevreden houden.

En de energiemaatschappijen zijn niet de enige die in opstand komen. Bij de vakbonden in Noordrijn-Westfalen en de Lausitz – tegen de grens met Polen – zien ze de bui al hangen. Hier zijn vele duizenden mensen afhankelijk van kolengestookte elektriciteitscentrales. Industrieclub BDI is bevreesd dat hogere energieprijzen de zware industrie het land uit jaagt.

Schipperen

Voor Gabriel wordt het al met al een zware beproeving. Hij moet schipperen tussen de belangen van het bedrijfsleven en het milieu. Als minister van economie heeft hij al meermaals laten blijken veel sympathie te hebben voor het kamp dat kolencentrales langer open wil houden.

Van de andere kant is sluiting van een aantal kolencentrales onontbeerlijk voor het halen van de CO2-doelstellingen. Doet Duitsland geen stappen in die richting slaan ze een modderfiguur volgend jaar tijdens de internationale klimaattop in Parijs.

Maurits Kuypers is macro-econoom en werkt als journalist in Berlijn.

Meer columns van Maurits Kuypers op Duitslandnieuws:

Lees de Duitslandnieuws nieuwsbrief »

Blijf op de hoogte van politiek en economisch nieuws uit Duitsland
Schrijf je in voor de Duitslandnieuws nieuwsbrief