Vluchtelingencrisis ontaardt in een kabinetscrisis voor Angela Merkel

De vluchtelingencrisis laat de regering Merkel piepen en kraken. Twee uur duurde het crisisoverleg tussen de partijleiders van de CDU, zusterpartij CSU en de sociaaldemocraten SPD zondag. Dat een van de leiders boos zou weglopen stond van te voren al vast. De vraag was wie. Vooralsnog is de echte beslissing vooruit geschoven. De partijen moeten er voor donderdag uitkomen wanneer de deelstaten samenkomen.

Vooraf ging het vooral over de clash tussen Angela Merkel en de Beierse minister-president Horst Seehofer. De partijleider van de CSU had een ultimatum gesteld. Wanneer de bondskanselier niets zou doen aan de toestroom van vluchtelingen, dan dreigde Seehofer zijn ministers terug te trekken.

SPD loopt boos weg

Zondagmiddag liep de spanning in Berlijn hoog op. Rond het middag leken Merkel en Seehofer nog keihard te botsen. Een volgend gesprek was al ingepland. Een paar uur later kwamen ze alsnog met een gezamenlijk plan naar buiten.

De CDU en CSU willen snel zogenaamde transitiezones aan de grens met Oostenrijk doorvoeren. Daar moeten vluchtelingen in niemandsland worden opgevangen. En juist dit is de SPD tegen het zere been, waardoor partijleider Sigmar Gabriel boos wegliep.

Flessenhals

In de plannen van de CDU en CSU staat verder een voorstel over een ‘vluchtelingenpaspoort’, waarmee asielzoekers voor de daadwerkelijke registratie al gebruik zou kunnen maken van basisvoorzieningen. Nu is de registratie nog de flessenhals van de vluchtelingencrisis omdat verschillende instanties er zich mee bemoeien, zonder dat ze op elkaar zijn afgestemd.

Verder willen de partijen dat er snel een vluchtelingentop komt tussen Europa en Turkije om te praten over financiële hulp. Ook komt de snellere procedure voor de toetreding van Turkije tot de EU op de agenda. Ook moet er met Afghanistan en Bangladesh onderhandeld worden over een terugkeerregeling van asielzoekers. Hiermee willen de christendemocraten de mensenstroom indammen.

Beslissing voor donderdag

De SPD die tot nog toe vooral op de hand van Angela Merkel was vindt de zones maar niets. Volgens de partij wordt het eerder een soort gevangenis buiten de grens dan een opvang. De sociaaldemocraten willen verspreid door het hele land speciale centra inrichten waar nieuw gekomen vluchtelingen op hun registratie kunnen wachten.

Deze week staan er voor Angela Merkel twee belangrijke afspraken in de agenda. Dinsdag moet ze haar koers verdedigen tegenover haar eigen partij, waar de kritiek de laatste weken steeds verder toenam. De kloof tussen de coalitiepartners CDU, CSU en SPD moet voor komende donderdag worden beslecht. Dan praten de deelstaten met elkaar over de crisis. Hierin is de SPD goed vertegenwoordigd, en ook Horst Seehofer kan als minister-president van Beieren hier veel invloed uitoefenen.

Vrees voor de winter

De vluchtelingenstroom houdt intussen voorlopig onverminderd aan. Alleen vrijdag en zaterdag kwamen volgens de Duitse politie 18.640 migranten aan in Duitsland. Daarvan 80% in Beieren. Nog nooit vluchtten er zoveel mensen als afgelopen maand over de Middellandse Zee, in oktober waren het er 218.000.

Tegelijk vrezen veel lokale politici en vrijwilligers met de intrede van de winter. Nu nog verblijven in heel Duitsland 42.000 vluchtelingen in tenten die niet bestand zijn tegen winterse temperaturen. Verder is er gebrek aan winterkleding, inentingen en kunnen veel vrijwilligers niet langer wegblijven van hun eigenlijke werk. Ook de politievakbond zegt overvraagd te worden door de vele extra taken.