Wat te doen bij aanmaning wegens illegaal downloaden in Duitsland

Wie illegaal muziek of films downloadt, kan hard worden aangepakt in Duitsland. Sinds 2009 maken gespecialiseerde advocatenbureaus gericht jacht op deze 'piraten'. Overtreders kunnen aanmaningen verwachten van enkele honderden tot duizenden euro's. Hoe kun je je verweren?

Zo’n 4,3 miljoen mensen in Duitsland hebben het al meegemaakt, waaronder veel Nederlanders. Nadat zijn huisgenoot de Hollywoodfilm ‘American Sniper’ downloadde via de illegale torrentsite Popcorntime, ontving een Nederlander in Berlijn een dikke envelop van het beruchte advocatenkantoor Waldorf Frommer met een aanmaning à 1.000 euro.

Hij is de eigenaar van de internetaansluiting, dus zijn naam staat op de aanmaning. Zo’n dikke envelop maakt veel indruk op de nietsvermoedende ‘piraat’. Hij schakelde vervolgens een ander gespecialiseerd advocatenkantoor in, om niet voor het hele bedrag op te hoeven draaien. Het getouwtrek tussen beide advocatenkantoren verloopt via standaardprocedures en kan in theorie wel 3 jaar duren.

2,3 Miljard dollar

Deze Nederlandse Berlijner is niet de enige die te maken kreeg met een, in verhouding voor een enkele film, gigantische aanmaning van een mediabedrijf. Bizarre bedragen en aantallen, voor iets wat voor de meeste Nederlanders vrij onschuldig lijkt. Daar denken de mediaconcerns echter anders over.

Volgens bedrijven zoals Warner Bros en Dreamworks zorgt de piraterij voor gigantische inkomensschade. De filmbedrijven zouden naar eigen zeggen alleen al in Duitsland door piraterij grofweg zo’n 2,3 miljard dollar per jaar aan omzet mislopen.

Jagen op piraten

Illegale up- en downloaders worden opgespoord via hun IP-adres. Deze is voor iedere internetaansluiting uniek. De mediaconcerns schakelen advocatenkantoren in om de piraten te traceren.

Met speciale software worden in bulk de IP-adressen van downloaders verzameld. Vervolgens stapt het advocatenkantoor met de data naar de rechter die beslist of de bijbehorende persoonsgegevens vrijgegeven mogen worden. In Duitsland gaat dit vrij simpel en met tientallen tegelijk.

Ten slotte worden de aanmaningen naar de overtreders verstuurd en wachten de advocatenkantoren op het rinkelen van de kassa. Dit is kort gezegd het verdienmodel dat keer op keer wordt herhaald door de gespecialiseerde advocatenkantoren.

Verweren

In Duitsland is er een hele business ontstaan van advocatenkantoren die zich uitsluitend bezig houden met het verzamelen van IP-adressen en het aanmanen van overtreders. Daar tegenover staan een heel aantal advocatenkantoren die zich in het tegenovergestelde hebben gespecialiseerd; het verweer tegen de aanmaning.

Beide kantoren gaan elkaar te lijf met standaardprocedures; het enige wat aangepast hoeft te worden zijn de namen en de specifieke film die is gedownload. Verweer is dus zeker mogelijk, al is de kans klein dat de boete in zijn geheel ingetrokken wordt.

Advocaat in Berlijn Wouter Timmermans krijgt in zijn praktijk te maken met hulpverzoeken van zowel Nederlanders als Duitsers. Timmermans: “We krijgen geregeld vragen van Nederlanders omdat ze een Abmahnung hebben ontvangen wegens het illegaal downloaden. Je kunt dan goed zien wat voor schrikreactie en verbazing zo’n Abmahnung bij cliënten veroorzaakt.”

Stappenplan

Eerste hulp na ‘piraterij’: wat te doen wanneer er een aanmaning in de brievenbus landt.

  1. Dat er zo’n grote envelop met een brief vol lastige juridische termen in het Duits op de mat landt, is dus altijd even schrikken. Raak niet meteen in paniek van het bedrag en de korte termijn waarop je geacht wordt te reageren. Lees de brief goed door op feitelijke onjuistheden, zoals IP-adres, persoonsgegevens etcetera, zegt Timmermans. “De in rekening gestelde schade en de advocatenkosten kunnen bijvoorbeeld veel te hoog, dus onjuist berekend zijn. Ook kan het zo zijn dat de “Unterlassungserklärung”, een schriftelijke veelal voorgeformuleerde onthoudingsverklaring met een boeteclausule veel te ruim is geformuleerd. En soms is de aanmaning in zijn geheel onterecht.”
  2. Onderneem op tijd actie. Timmermans kan dit beamen. “Indien er niet juist, niet tijdig, of in het geheel niet wordt gereageerd, kan dat hoge kosten, dus nog meer ellende veroorzaken.”
  3. Ga niet zelf de juridische discussie aan met het advocatenkantoor. Dit is onbegonnen werk, omdat je te maken hebt met een gespecialiseerde onderneming.
  4. Een advocatenkantoor gespecialiseerd in verweer tegen aanmaningen wegens illegaal up- en downloaden, kun je eenvoudig in jouw regio vinden door te googlen op de term ‘Hilfe bei Abmahnung wegen Filesharing‘.
  5. Laat alle communicatie via jouw advocaat gaan. Reageer niet zelf op de aanmaning of alle volgende sommaties die je ontvangt. Deze kun je het beste doorsturen naar je advocaat. Deze zal dan beslissen of en hoe erop gereageerd moet worden.
  6. Houd er rekening mee dat de hulp van een advocaat niet gratis is. De kosten voor de juridische hulp liggen vaak lager dan de aanmaning. Het gaat je dus sowieso geld kosten.
  7. In principe worden alleen de verspreiders van auteursrechtelijk materiaal aangepakt. Maar ook downloaden is bij wet verboden. Wees je ervan bewust dat wanneer je iets via torrents downloadt, dit automatisch tegelijkertijd wordt geüpload. Je bent dus wel degelijk strafbaar bezig.

Downloadverbod

De beste remedie tegen aanmaningen en juridisch getouwtrek is natuurlijk gewoon niet illegaal downloaden. Dit is bij wet verboden in zowel Nederland als Duitsland. Timmermans: “Men moet niet vergeten dat het downloaden van films en muziek uit illegale bron in Nederland ook gewoon verboden is. Dit heeft het Europese Hof van Justitie in 2014 duidelijk gemaakt. Stichting Brein pakt voornamelijk de illegale aanbieders, dus niet zo zeer de illegale downloader zelf aan, al heeft de stichting in maart 2016 aangekondigd dat ze ook de meest actieve uploaders gaat aanpakken.”

Sanne van Hoek