Nederlandse literatuur geliefd in Duitsland: ‘Leon de Winter en Connie Palmen altijd op voorraad’

Cees Nooteboom, Leon de Winter, Margriet de Moor. Deze Nederlandse schrijvers zijn al een aantal decennia opvallend populair bij de Duitse lezers. Met het aankomende gastlandschap van Nederland en Vlaanderen op de Frankfurter Buchmesse staan ze extra in de spotlight.

Met jaarlijks zo’n 275.000 bezoekers is de Frankfurter Buchmesse de grootste boekenbeurs ter wereld. Dit jaar vindt de boekenbeurs plaats van 19 tot en met 23 oktober en zijn Nederland en Vlaanderen gezamenlijk gastland. Het Nederlands Letterenfonds en het Vlaams Fonds voor de Letteren hebben samen de literaire betrekkingen speciaal voor deze beurs geïntensiveerd. Tot aan de boekenbeurs geeft Duitslandnieuws iedere vrijdag een inkijkje in de Nederlands-Duitse literaire betrekkingen. 

Nederland en Vlaanderen waren in 1993 ook al samen gastland van de Frankfurter Buchmesse. Verschillende schrijvers werden toen met succes bij het Duitse lezerspubliek geïntroduceerd. Nog steeds liggen boeken van deze auteurs in de Duitse boekwinkels. Of de aankomende boekenbeurs hetzelfde gaat opleveren voor een nieuwe generatie schrijvers, moet na de boekenbeurs duidelijk worden.

Goed imago

“Nederlandse literatuur heeft een heel goed imago in Duitsland”, vertelt Lena Luczak van uitgeverij Klaus Wagenbach in het westen van Berlijn. “Er zijn veel Nederlandse auteurs, zoals Cees Nooteboom en Harry Mulisch, die hier veel fans hebben. Dat is door het vorige gastlandschap veel groter geworden.” In het chique kantoor van de oorspronkelijke oprichter van de uitgeverij toont ze de reeks van zes Nederlandse boeken die ze speciaal voor deze boekenbeurs hebben uitgebracht.

Maria-Christina Piwowarski van boekhandel Ocelot in Berlijn beaamt dat Duitsers geïnteresseerd zijn in literatuur uit Nederland en Vlaanderen. In de winkeletalage prijken meerdere Nederlandse namen. Boeken van Margriet de Moor, Leon de Winter en Connie Palmen heeft Piwowarski eigenlijk altijd op voorraad. Ook de nieuwste boeken van deze schrijvers heeft ze al ingekocht. “So sagt es (Jij zegt het) van Connie Palmen vind ik super en dat boek verkoopt ook goed. Geronimo van Leon de Winter is net binnen en daar zal vanwege het thema – de Amerikaanse jacht op Bin Laden (red.) – ook interesse voor zijn”, vertelt de boekverkoopster op een bank achterin de knusse boekhandel.

Toegankelijk

Nederlandse en Duitse literatuur verschillen weinig van elkaar, meent Piwowarski. Daarin ligt volgens haar ook een deel van de verklaring voor het succes. “Vorig jaar was Indonesië gastland op de Frankfurter Buchmesse en dat was veel lastiger. Bij Indonesische literatuur waren het moeilijke thema’s over een wereld waar je geen voorstelling van kan maken. Nederlandse literatuur is Europees en daarmee veel lichter, veel toegankelijker.”

Redacteur Luczak van uitgeverij Wagenbach denkt dat het engagement van de schrijvers ervoor zorgt dat ze in Duitsland graag gelezen worden. “Ze houden zich met verschillende thema’s bezig, zoals maatschappelijke problemen en politieke dilemma’s. In het geval van Mulisch natuurlijk ook met de geschiedenis van Nederland met Duitsland. Het gaat er echter niet alleen om wat ze zeggen, maar ook hoe ze het zeggen. Het is een combinatie van literaire, poëtische teksten en een hoge entertainmentfactor wat schrijvers geliefd maakt.”

Klassiekers

Nu de blik van de Duitse boekenwereld zich weer richt op literatuur uit Nederland en Vlaanderen, wordt er gebruik gemaakt van de bekendheid die menig schrijver al heeft opgebouwd. Zo bevinden zich in de zesdelige serie van uitgeverij Klaus Wagenbach onder meer het boek ‘Rode Regen’ van Cees Nooteboom en het boekenweekgeschenk uit 2002 ‘IJsdragers’ van Anna Enquist. In de ontvangstkamer en tevens archief van de uitgeverij, hebben deze boeken een prominente plaats gekregen.

Bij een rondje door de boekhandel valt op dat er verschillende Nederlandstalige klassiekers in de schappen staan. Bij de aanbevelingen ligt ‘De ontdekking van de Hemel’ van Harry Mulisch met de tekst: ‘De interessantste mannenvriendschap van de wereldliteratuur!’. Ook het boekenweekgeschenk ‘Duel’ van Joost Zwagerman wordt geprezen met de woorden ‘prachtige kennisrijke satire over de kunstwereld’.

Nederland en Vlaanderen gastland

Rosa Pelser